Türkiye'den Doğal Taş İthal Etme Rehberi
Türkiye, dünyanın en büyük doğal taş ihracatçılarından biridir. Yıllık 2 milyar USD’yi aşan taş ihracatıyla, 160’tan fazla ülkeye ürün göndermektedir. Bu rehberde, Türk doğal taşını ithal ederken bilmeniz gereken tüm süreçleri adım adım açıklıyoruz.
GTİP Kodları (HS Codes)
Doğal taş ithalatında doğru GTİP (Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu) kodu kullanmak, gümrük işlemlerinin sorunsuz ilerlemesi için kritik öneme sahiptir. En yaygın GTİP kodları:
| GTİP Kodu | Tanım |
|---|---|
| 2515.11 | Ham veya kaba kesilmiş mermer ve traverten (blok) |
| 2515.12 | Kesilmiş veya testere ile biçilmiş mermer ve traverten (levha) |
| 6802.21 | İşlenmiş mermer, traverten — düz kesilmiş veya cilalı |
| 6802.23 | İşlenmiş granit |
| 6802.29 | Diğer işlenmiş doğal taşlar (kireçtaşı, bazalt vb.) |
| 6801.00 | Parke taşı, kaldırım taşı, bordür taşı |
Hedef ülkenizdeki gümrük vergisi oranları GTİP koduna göre değişir. Örneğin, AB ülkelerinde işlenmiş taş (6802.21) için gümrük vergisi genellikle %0–2,2 aralığındadır. Türkiye’nin AB ile Gümrük Birliği anlaşması sayesinde birçok taş ürünü sıfır veya düşük gümrük vergisiyle ithal edilebilir.
Incoterms: FOB, CIF, DAP
Uluslararası taş ticaretinde en yaygın kullanılan Incoterms terimleri:
- EXW (Ex Works): Alıcı, ürünü fabrikanın kapısından alır. Tüm nakliye ve sigorta alıcıya aittir. En düşük birim fiyat, en yüksek lojistik sorumluluğu.
- FOB (Free on Board): Satıcı, ürünü Türk limanında gemiye yükler. Deniz navlunu ve sigorta alıcıya aittir. En yaygın terim.
- CIF (Cost, Insurance, Freight): Satıcı, navlun ve sigortayı da üstlenir. Alıcı sadece varış limanındaki gümrük ve iç nakliyeyi karşılar.
- DAP (Delivered at Place): Satıcı, ürünü alıcının belirlediği adrese kadar taşır. Alıcı sadece ithalat gümrüğünü öder.
B2B alıcılar için FOB genellikle en avantajlı terimdir; çünkü kendi navlun anlaşmanızı yaparak maliyeti optimize edebilirsiniz. İlk kez ithalat yapacaklar için CIF daha pratik olabilir.
Konteyner Yükleme ve Lojistik
Doğal taş yüklemesi, ürünün ağırlığı nedeniyle özel dikkat gerektirir. Standart konteyner kapasiteleri:
- 20’ konteyner: Maks. 22–24 ton — yaklaşık 300–400 m² (2 cm kalınlık)
- 40’ konteyner: Maks. 26–28 ton — yaklaşık 350–500 m² (2 cm kalınlık)
- 40’ HC konteyner: Maks. 26–28 ton — yüksek paletler için ideal
Taşlar genellikle ağaç sandlklara veya özel taş paletlerine yerleştirilir. Her plaka arasına köpük veya strafor konularak nakıl sırasında kırılma riski en aza indirilir. Türkiye’nin başlıca çıkış limanları: İzmir (Alsancak), Mersin, Antalya ve İstanbul (Ambarlı).
Gerekli Belgeler
Türkiye’den doğal taş ihracatında standart belge seti:
- Ticari Fatura (Commercial Invoice): Ürün detayları, miktar, birim fiyat, toplam tutar, Incoterms
- Paketleme Listesi (Packing List): Palet/sandık numaraları, boyutlar, ağırlıklar
- Konşimento (Bill of Lading / B/L): Deniz taşımacılığı belgesi
- Menşe Şahadetnamesi (Certificate of Origin): Ürünün Türkiye menşeli olduğunu belgeler
- EUR.1 / A.TR Dolaşım Belgesi: AB ülkelerine tercihli gümrük vergisi için
- Kalite Test Raporu: CE işaretlemesi için EN standartlarına göre test sonuçları
- Sigorta Poliçesi: CIF/DAP teslimlerde zorunlu
Ödeme Yöntemleri
Uluslararası taş ticaretinde en yaygın ödeme yöntemleri:
- Aküreditif (L/C): En güvenli yöntem; banka garantili. Büyük siparişler için önerilir.
- Banka havalesi (T/T): Genellikle %30 peşinat + %70 yükleme öncesi. Güvenilir tedarikçilerle yaygın.
- CAD (Cash Against Documents): Belgeler banka aracılığıyla teslim edilir, ödeme yapıldığında serbest bırakılır.
Sipariş Süreci
Tipik bir doğal taş siparişinin aşamaları:
- Numune talebi ve değerlendirme (1–2 hafta)
- Proforma fatura ve sipariş onayı
- Üretim (2–4 hafta, sipariş büyüklüğüne göre)
- Kalite kontrol ve yükleme öncesi muayene
- Konteyner yükleme ve sevkiyat
- Deniz taşımacılığı (Avrupa 5–10 gün, Amerika 20–30 gün, Uzak Doğu 25–35 gün)
- Gümrük işlemleri ve teslimat
Türkiye’den doğal taş ithal etmek hakkında sorularınız için ekibimizle iletişime geçin. İlk siparişinizden gümrük süreçlerine kadar her aşamada size rehberlik ediyoruz.